Η Ελλάδα έσπασε την Ευρωπαϊκή συναίνεση

ΚΟΙΝΗ ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΗΛΩΣΗ

1 Ιουνίου 2005

«Είναι πια καιρός οι ελληνικές αρχές να σεβαστούν τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα και συστάσεις, να συμμορφωθούν με αυτά και να θέσουν τέλος σε όλες τις διώξεις, τις φυλακίσεις και τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των αντιρρησιών συνείδησης», δήλωσαν σήμερα οι τρεις διεθνείς οργανώσεις, καταδικάζοντας με τον εντονότερο τρόπο το πρόσφατο κύμα καταδικαστικών αποφάσεων εναντίον των αντιρρησιών συνείδησης στην Ελλάδα. «Η Ελληνική κυβέρνηση δεν μπορεί πλέον να εθελοτυφλεί μπροστά στο πρόβλημα» τόνισαν.

Το δικαίωμα της άρνησης εκτέλεσης στρατιωτικής θητείας αποτελεί θεμιτή άσκηση του θεμελιώδους δικαιώματος στην ελευθερία σκέψης, συνείδησης και θρησκείας, που διαφυλάσσεται σε διεθνείς συνθήκες για τα ανθρώπινα δικαιώματα, στις οποίες η Ελλάδα είναι Κράτος-Μέλος, συμπεριλαμβανομένων της Οικουμενικής Διακήρυξης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, του Διεθνούς Συμφώνου για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα και της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου.

«Η Ελλάδα δεν μπορεί να εξακολουθεί να καταδικάζει ανθρώπους επειδή ασκούν το ανθρώπινο δικαίωμά τους στην αντίρρηση συνείδησης. Καλούμε την ελληνική κυβέρνηση να προβεί σε ενέργειες για να σταματήσει αμέσως τις διώξεις εναντίον όλων των αντιρρησιών συνείδησης, να αποκαταστήσει τα αστικά και πολιτικά τους δικαιώματα και να εναρμονίσει τις διατάξεις περί αντίρρησης συνείδησης με τα ευρωπαϊκώς και διεθνώς αναγνωρισμένα πρότυπα και συστάσεις (των Ηνωμένων Εθνών, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου της Ευρώπης και του Οργανισμού για την Ασφάλεια και την Συνεργασία στην Ευρώπη) καθώς και με τις συστάσεις του Συνηγόρου του Πολίτη και της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου», δήλωσαν η Διεθνής Αμνηστία, το Ευρωπαϊκό Γραφείο για την Αντίρρηση Συνείδησης και η Αντιπολεμική Διεθνής.

Μόλις πρόσφατα, τον Μάρτιο του 2005, η Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών κάλεσε την Ελλάδα να βελτιώσει την κατάσταση των αντιρρησιών συνείδησης σημειώνοντας ότι: «Η Επιτροπή εκφράζει την ανησυχία της γιατί η διάρκεια της εναλλακτικής υπηρεσίας για τους αντιρρησίες συνείδησης είναι πολύ μεγαλύτερη από τη στρατιωτική θητεία, και γιατί η αξιολόγηση των αιτήσεων για την υπηρεσία αυτή βρίσκεται υπό τον αποκλειστικό έλεγχο του Υπουργείου Άμυνας. Το Κράτος-Μέλος πρέπει να διασφαλίσει ότι η διάρκεια της εναλλακτικής υπηρεσίας δεν έχει τιμωρητικό χαρακτήρα, και πρέπει να εξετάσει το ενδεχόμενο να αναθέσει την αξιολόγηση των αιτήσεων αναγνώρισης αντιρρησιών συνείδησης σε πολιτικές αρχές».

Παρ’ όλα αυτά, μόνο τον Μάιο του 2005, άλλοι 4 αντιρρησίες συνείδησης καταδικάστηκαν σε ποινές φυλάκισης 6 έως 24 μηνών με αναστολή ενώ ένας από αυτούς παρέμεινε προφυλακισμένος επί 11 ημέρες εν αναμονή της δίκης του. Όλοι άσκησαν έφεση εναντίον των καταδικαστικών αποφάσεων και αναμένουν την εκδίκαση των εφέσεών τους.

Στις 10 Μαΐου ο αντιρρησίας συνείδησης Μακεδόνας Αλεξανδρίδης καταδικάστηκε για ανυπακοή σε ποινή φυλάκισης 6 μηνών με αναστολή από το Στρατοδικείο Ιωαννίνων. Ο Αλεξανδρίδης είχε υπηρετήσει τη στρατιωτική του θητεία στον ρωσικό στρατό. Αργότερα έγινε Μάρτυρας του Ιεχωβά οπότε, όταν κλήθηκε από τον ελληνικό στρατό να παρουσιαστεί για στρατιωτική θητεία, ζήτησε αντ’ αυτού να υπηρετήσει εναλλακτική πολιτική υπηρεσία. Όμως, το δικαίωμα στην αντίρρηση συνείδησης δεν αναγνωρίζεται σύμφωνα με τον Νόμο 2510/97 για όσους έχουν ήδη υπηρετήσει σε ένοπλες δυνάμεις.

• Στις 17 Μαΐου ο αντιρρησίας συνείδησης Ανδρέας Αναστασίου καταδικάστηκε για ανυποταξία και ανυπακοή σε ποινή φυλάκισης 6 μηνών με αναστολή από το Στρατοδικείο Λάρισας. Ο Αναστασίου είχε υπηρετήσει τη στρατιωτική του θητεία στον ελληνικό στρατό, κατόπιν όμως έγινε Μάρτυρας του Ιεχωβά, οπότε όταν κλήθηκε για εφεδρική στρατιωτική θητεία αρνήθηκε για θρησκευτικούς λόγους να παρουσιαστεί.
• Στις 18 Μαΐου ο αντιρρησίας συνείδησης Νίκος Μπαλτούκας καταδικάστηκε για ανυποταξία σε ποινή φυλάκισης 15 μηνών με αναστολή από το Στρατοδικείο Ξάνθης. Ο Μπαλτούκας είχε υπηρετήσει τη στρατιωτική του θητεία στον ελληνικό στρατό, αλλά όταν κλήθηκε για εφεδρική στρατιωτική θητεία αρνήθηκε να παρουσιαστεί για λόγους συνείδησης.
• Στις 23 Μαΐου ο αντιρρησίας συνείδησης Γεώργιος Κουτσομανωλάκης καταδικάστηκε για ανυποταξία σε ποινή φυλάκισης 24 μηνών με αναστολή από το Στρατοδικείο Αθηνών. Ο Κουτσομανωλάκης κατηγορήθηκε για ανυποταξία το 1979, όταν δεν υπήρχε εναλλακτική πολιτική κοινωνική υπηρεσία στην Ελλάδα, επειδή ως Μάρτυρας του Ιεχωβά αρνήθηκε να υπηρετήσει στρατιωτική θητεία για λόγους συνείδησης. Έφυγε από την Ελλάδα και πήρε πολιτικό άσυλο στη Γερμανία, όπου ζει έκτοτε. Συνελήφθη και κρατήθηκε στις 12 Μαΐου 2005 στη Ρόδο κατά τη διάρκεια επίσκεψης στους γονείς του και στις 16 Μαΐου μεταφέρθηκε στις φυλακές Κορυδαλλού στην Αθήνα, όπου παρέμεινε προφυλακισμένος μέχρι τη δίκη του.

Επιπλέον, οι αντιρρησίες συνείδησης Λάζαρος Πετρομελίδης και Γιώργος Μοναστηριώτης έχουν και οι δύο επανειλημμένα καταδικαστεί από Στρατοδικεία σε βαριές ποινές φυλάκισης για την άρνησή τους να στρατευθούν για λόγους συνείδησης.

Ο Λάζαρος Πετρομελίδης, Πρόεδρος του Συνδέσμου Αντιρρησιών Συνείδησης, αρνήθηκε για λόγους συνείδησης να υπηρετήσει στρατιωτική θητεία το 1992 και έκτοτε έχει επανειλημμένα υποστεί ποινικές διώξεις και καταδίκες. Αρνήθηκε να υπηρετήσει την εναλλακτική υπηρεσία που του προσφέρθηκε το 1998, καθώς είχε εξαιρετικά τιμωρητική διάρκεια -στην περίπτωσή του 7,5 φορές τη διάρκεια της στρατιωτικής θητείας που θα όφειλε να υπηρετήσει διαφορετικά- και εξέπεσε της ιδιότητας του αντιρρησία συνείδησης. Από τότε, εξακολουθεί να λαμβάνει τακτικά προσκλήσεις κατάταξης στον στρατό, οπότε διώκεται κάθε φορά εκ νέου για ανυποταξία, λόγω της άρνησής του ως αντιρρησίας συνείδησης να υπηρετήσει στρατιωτική θητεία. Παλαιότερα είχε φυλακιστεί τον Μάιο του 1998, τον Απρίλιο του 1999 και τον Σεπτέμβριο του 2002. Τον Ιούνιο του 2003 του επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης 20 μηνών με τριετή αναστολή για ανυποταξία από το Αναθεωρητικό Στρατοδικείο Αθηνών. Με την πιο πρόσφατη ερήμην καταδίκη του σε ποινή φυλάκισης 30 μηνών για ανυποταξία τον Δεκέμβριο του 2004 από το Ναυτοδικείο Πειραιά, άρθηκε η αναστολή της προηγούμενης ποινής, γεγονός που σημαίνει ότι οφείλει να εκτίσει συνολική ποινή φυλάκισης 50 μηνών αν συλληφθεί. Οι επανειλημμένες διώξεις και καταδίκες του Πετρομελίδη αποτελούν παραβίαση του δικαιώματός του στην αντίρρηση συνείδησης εφόσον η εναλλακτική πολιτική υπηρεσία που καλείται να υπηρετήσει έπρεπε να μην αποτελεί δυσμενή διάκριση και να μην είναι τιμωρητικής φύσεως ή διάρκειας.

• Ο Γιώργος Μοναστηριώτης, ο οποίος ήταν Εθελοντής Πενταετούς Υποχρέωσης στο Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό, αρνήθηκε, επικαλούμενος λόγους συνείδησης, να ακολουθήσει τη μονάδα του τον Μάιο του 2003, όταν η φρεγάτα “Ναυαρίνο” όπου υπηρετούσε στάλθηκε στον Περσικό Κόλπο. Είναι ο πρώτος Έλληνας επαγγελματίας στρατιώτης που γίνεται γνωστό ότι αρνήθηκε να συμμετάσχει στον πρόσφατο πόλεμο στο Ιράκ για λόγους συνείδησης και δήλωσε ότι παραιτείται από το Πολεμικό Ναυτικό για τους λόγους αυτούς. Στη δημόσια δήλωση άρνησης στράτευσής του τον Μάιο του 2003 ο Μοναστηριώτης είχε δηλώσει ότι: «Αρνούμαι συνειδητά και υπεύθυνα να συμμετάσχω η να συνεισφέρω καθ’ οποιονδήποτε τρόπο στην ανελέητη σφαγή που συνεργείται κατά του Ιρακινού λαού… Η πράξη αυτή είναι επίσης μια ελάχιστη συμπαράσταση αλληλεγγύης στον ιρακινό λαό καθώς και στα φιλειρηνικά αισθήματα του ελληνικού λαού». Τον Σεπτέμβριο του 2004 συνελήφθη και καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης 40 μηνών για λιποταξία από το Ναυτοδικείο Πειραιά. Μεταφέρθηκε αμέσως στις φυλακές Κορίνθου όπου παρέμεινε φυλακισμένος για 22 ημέρες μέχρι την προσωρινή του αποφυλάκιση εν αναμονή της εκδίκασης της έφεσής του. Τον Ιανουάριο του 2005 καταδικάστηκε πάλι για λιποταξία από το Ναυτοδικείο Πειραιά σε ποινή φυλάκισης 5 μηνών με αναστολή σε περίπτωση άσκησης έφεσης. Άσκησε έφεση και αποφυλακίστηκε έως την εκδίκασή της. Οι καταδίκες του Μοναστηριώτη αποτελούν παραβίαση του δικαιώματός του να μεταβάλει τις πεποιθήσεις του και να διαμορφώσει αντίρρηση συνείδησης μετά την ένταξή του στις ένοπλες δυνάμεις.

Επιπλέον, τόσο ο Λάζαρος Πετρομελίδης όσο και ο Γιώργος Μοναστηριώτης καλούνται τακτικά για στρατιωτική θητεία, και κάθε φορά που αρνούνται να υπηρετήσουν στον στρατό κινείται νέα δίωξη εναντίον τους για ανυποταξία και λιποταξία αντίστοιχα. Αυτό αποτελεί παραβίαση του Άρθρου 14 παράγραφος 7 του Διεθνούς Συμφώνου για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα, το οποίο ορίζει ότι: «Κανένας δεν πρέπει να δικάζεται ή να τιμωρείται ξανά για αδίκημα για το οποίο έχει τελεσίδικα καταδικαστεί ή αθωωθεί σύμφωνα με το δίκαιο και τον κώδικα ποινικής δικονομίας κάθε χώρας».

Amnesty International – European Bureau for Conscientious Objectors – War Resisters’ International

Πηγή: Διεθνής Αμνηστία

Ελλάδα: Η Παγκόσμια Ημέρα Αντιρρησιών Συνείδησης στιγματίστηκε από τις διώξεις άλλων τεσσάρων αντιρρησιών συνείδησης

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

18 Μαΐου 2005

«Η Ελλάδα εξακολουθεί να καταδικάζει ανθρώπους επειδή ασκούν το δικαίωμά τους στην ελευθερία της σκέψης, της συνείδησης και της θρησκείας», δήλωσε σήμερα η Διεθνής Αμνηστία, καθώς ο ιδεολογικός αντιρρησίας συνείδησης Νίκος Μπαλτούκας καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης δεκαπέντε μηνών και ο θρησκευτικός αντιρρησίας συνείδησης Ανδρέας Αναστασίου σε ποινή φυλάκισης έξι μηνών επειδή αρνήθηκαν να υπηρετήσουν την εφεδρική στρατιωτική τους θητεία, ο θρησκευτικός αντιρρησίας συνείδησης Μακεδόνας Αλεξανδρίδης καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης έξι μηνών επειδή αρνήθηκε να υπηρετήσει τη στρατιωτική του θητεία και για τον ίδιο λόγο ο θρησκευτικός αντιρρησίας συνείδησης Γεώργιος Κουτσομανωλάκης παραμένει προφυλακισμένος εν αναμονή της δίκης του τη Δευτέρα 23 Μαΐου.

«Το δικαίωμα της άρνησης εκτέλεσης στρατιωτικής θητείας αποτελεί θεμιτή άσκηση του δικαιώματος στην ελευθερία σκέψης, συνείδησης και θρησκείας και είναι καιρός η Ελλάδα να το σεβαστεί αυτό», τόνισε η Διεθνής Αμνηστία.

Ο Νίκος Μπαλτούκας, 37 ετών, είχε υπηρετήσει την στρατιωτική του θητεία στον ελληνικό στρατό το 1990-91 αλλά, όταν κλήθηκε για εφεδρική στρατιωτική θητεία στις 31 Οκτωβρίου 2004, αρνήθηκε για λόγους συνείδησης να παρουσιαστεί. Έτσι κατηγορήθηκε για ανυποταξία και παραπέμφθηκε σε δίκη σήμερα στο Στρατοδικείο Ξάνθης, όπου καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης δεκαπέντε μηνών. Ο Ανδρέας Αναστασίου είχε επίσης υπηρετήσει τη στρατιωτική του θητεία στον ελληνικό στρατό, κατόπιν όμως έγινε Μάρτυρας του Ιεχωβά, οπότε όταν κλήθηκε για εφεδρική στρατιωτική θητεία αρνήθηκε για λόγους συνείδησης να παρουσιαστεί. Ο Ανδρέας Αναστασίου καταδικάστηκε χτες, 17 Μαΐου, από το Στρατοδικείο Λάρισας σε ποινή φυλάκισης 6 μηνών για ανυπακοή και ανυποταξία. Η Διεθνής Αμνηστία επισημαίνει ότι πρόσφατα, στις 7 Απριλίου, το Αναθεωρητικό Στρατοδικείο Αθηνών αθώωσε τον θρησκευτικό αντιρρησία συνείδησης Διονύση Αβλαστημίδη, που επίσης κατηγορούνταν για ανυποταξία επειδή δεν υπηρέτησε την εφεδρική στρατιωτική του θητεία, και ζητά όλοι οι αντιρρησίες συνείδησης, συμπεριλαμβανομένων των Μπαλτούκα και Αναστασίου, να αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο, χωρίς διακρίσεις.

Ο Μακεδόνας Αλεξανδρίδης είχε υπηρετήσει τη στρατιωτική του θητεία στον ρωσικό στρατό. Αργότερα έγινε Μάρτυρας του Ιεχωβά, οπότε όταν κλήθηκε από τον ελληνικό στρατό να παρουσιαστεί για στρατιωτική θητεία, ζήτησε αντ’ αυτού να υπηρετήσει εναλλακτική πολιτική υπηρεσία – κάτι που, σύμφωνα με τον Νόμο 2510/97, δεν επιτρέπεται για όσους έχουν ήδη υπηρετήσει στις ένοπλες δυνάμεις. Ο Αλεξανδρίδης καταδικάστηκε στις 10 Μαΐου για ανυπακοή σε ποινή φυλάκισης 6 μηνών από το Στρατοδικείο Ιωαννίνων. Η Διεθνής Αμνηστία επισημαίνει ότι και πάλι πρόσφατα, την 1η Απριλίου, το Στρατοδικείο Αθηνών αθώωσε τον θρησκευτικό αντιρρησία συνείδησης Σεργκέι Γκουτάροφ, που κατηγορούνταν για ανυποταξία για τον ίδιο ακριβώς λόγο και ζητά όλοι οι αντιρρησίες συνείδησης, συμπεριλαμβανομένου του Αλεξανδρίδη, να αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο, χωρίς διακρίσεις.

Ο Γεώργιος Κουτσομανωλάκης, 45 ετών, κατηγορήθηκε για ανυποταξία το 1979, όταν δεν υπήρχε εναλλακτική πολιτική κοινωνική υπηρεσία στην Ελλάδα, επειδή ως Μάρτυρας του Ιεχωβά αρνήθηκε να υπηρετήσει στρατιωτική θητεία για λόγους συνείδησης. Συνελήφθη στις 12 Μαΐου 2005 στη Ρόδο και στις 16 Μαΐου μεταφέρθηκε στις φυλακές Κορυδαλλού στην Αθήνα, όπου παραμένει προφυλακισμένος μέχρι τη δίκη του στο Στρατοδικείο Αθηνών την ερχόμενη Δευτέρα 23 Μαΐου. Η Διεθνής Αμνηστία τον έχει υιοθετήσει ως κρατούμενο συνείδησης και ζητά την άμεση και χωρίς όρους απελευθέρωσή του.

Με την ευκαιρία της 15ης Μαΐου, Παγκόσμιας Ημέρας για τους Αντιρρησίες Συνείδησης, η Διεθνής Αμνηστία δημοσίευσε νέα έκθεση για την Ελλάδα, με τίτλο: «Τιμωρούνται για τα πιστεύω τους: πώς οι αντιρρησίες συνείδησης εξακολουθούν να στερούνται των δικαιωμάτων τους» (www.amnesty.org.gr/news/2005-05-11-1.htm, AI Index: EUR 25/007/2005), στην οποία η οργάνωση εκφράζει τις σοβαρές της ανησυχίες για τις συνεχιζόμενες διώξεις εναντίον των αντιρρησιών συνείδησης στην Ελλάδα και για το γεγονός ότι η Ελληνική νομοθεσία περί στράτευσης και αντίρρησης συνείδησης, συγκεκριμένα ο Νόμος 2510/97, εξακολουθεί να υπολείπεται των διεθνών προτύπων.

Κατά συνέπεια η οργάνωση ζητά την αναθεώρηση του ελληνικού νομικού πλαισίου ώστε να διασφαλίζεται ότι η εναλλακτική πολιτική υπηρεσία δεν θα έχει διάρκεια με χαρακτήρα τιμωρίας και διάκρισης, θα υπάγεται εξ ολοκλήρου σε μη στρατιωτικές αρχές (περιλαμβανομένης και της εξέτασης των αιτήσεων των αντιρρησιών συνείδησης), οι αντιρρησίες συνείδησης θα έχουν το δικαίωμα να διεκδικούν αυτήν την ιδιότητα οποιαδήποτε στιγμή, τόσο πριν όσο και μετά την ένταξή τους στις ένοπλες δυνάμεις, και δεν θα είναι ποτέ δυνατόν να εκπέσουν από το δικαίωμα να υπηρετούν εναλλακτική υπηρεσία, ακόμα και σε καιρό πολέμου.

Επίσης η Διεθνής Αμνηστία ζητά την αναθεώρηση των διατάξεων που ορίζουν ότι οι αντιρρησίες συνείδησης που πραγματοποιούν συνδικαλιστικές δραστηριότητες ή συμμετέχουν σε απεργία κατά τη διάρκεια της εναλλακτικής τους υπηρεσίας εκπίπτουν του δικαιώματός τους στην εναλλακτική υπηρεσία ή στην άοπλη στρατιωτική θητεία. Η οργάνωση καλεί επιπλέον τις ελληνικές αρχές να διασφαλίσουν ότι οι αντιρρησίες συνείδησης θα ανακτήσουν πλήρως τα ατομικά και πολιτικά τους δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένων του δικαιώματος να ταξιδεύουν εκτός συνόρων, του δικαιώματος να έχουν ταυτότητα και διαβατήριο και του δικαιώματος στο εκλέγειν και εκλέγεσθαι. Παρόμοιες ανησυχίες έχουν εκφράσει επίσης ο Συνήγορος του Πολίτη και η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου.

«Καλούμε τις ελληνικές αρχές να συμμορφωθούν με τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα και συστάσεις και να θέσουν τέλος σε όλες τις διώξεις, τις φυλακίσεις και τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των αντιρρησιών συνείδησης», κατέληξε η Διεθνής Αμνηστία.

Εκστρατεία Διεθνούς Αμνηστίας 

Η διεθνής οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων καλεί τον κόσμο να συμμετάσχει στη διεθνή εκστρατεία «Ελλάδα: ‘Παύσατε πυρ’ για τους αντιρρησίες συνείδησης!», υπογράφοντας την έκκληση προς τον Πρωθυπουργό της Ελλάδας, κ. Κώστα Καραμανλή, ως διαμαρτυρία για την παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των διωκόμενων αντιρρησιών συνείδησης στην Ελλάδα.
Η έκκληση βρίσκεται στην ηλεκτρονική διεύθυνση: www.amnesty.org.gr/actnow/gre20050331.htm στα ελληνικά και τα αγγλικά. Οι ενδιαφερόμενοι, είτε συμπληρώνουν απλώς τα στοιχεία τους (όνομα και ταχυδρομική διεύθυνση) και στέλνουν την έκκληση μέσω e-mail στο Ελληνικό Τμήμα της Διεθνούς Αμνηστίας, είτε τυπώνουν την έκκληση, συμπληρώνουν τα στοιχεία τους και τη στέλνουν στα γραφεία του Ελληνικού Τμήματος της Διεθνούς Αμνηστίας (Σίνα 30, 10672 Αθήνα, fax 210-3638016), που έχει αναλάβει να προωθήσει τις σχετικές εκκλήσεις στον κ. Καραμανλή.

Για περισσότερες πληροφορίες και συνεντεύξεις:

Γεράσιμος Κουβαράς, Διευθυντής Ελληνικού Τμήματος Διεθνούς Αμνηστίας, τηλ. 210-3600087
Νίκος Μαστρακούλης, υπεύθυνος Τύπου, τηλ. 6932-069477

Πηγή: Διεθνής Αμνηστία

15η Μαΐου: Παγκόσμια Ημέρα Αντιρρησιών Συνείδησης – και με την Ελλάδα τι θα γίνει;

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

11 Μαΐου 2005

Με την ευκαιρία της 15ης Μαΐου, Παγκόσμιας Ημέρας για τους Αντιρρησίες Συνείδησης, η Διεθνής Αμνηστία δίνει σήμερα στη δημοσιότητα νέα έκθεση για την Ελλάδα, με τίτλο: «Τιμωρούνται για τα πιστεύω τους: πώς οι αντιρρησίες συνείδησης εξακολουθούν να στερούνται των δικαιωμάτων τους» (AI Index: EUR 25/007/2005).

Παράλληλα η διεθνής οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων καλεί τον κόσμο να συμμετάσχει στη διεθνή εκστρατεία «Ελλάδα: ‘Παύσατε πυρ’ για τους αντιρρησίες συνείδησης!», υπογράφοντας την έκκληση προς τον Πρωθυπουργό της Ελλάδας, κ. Κώστα Καραμανλή, ως διαμαρτυρία για την παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των διωκόμενων αντιρρησιών συνείδησης στην Ελλάδα (www.amnesty.org.gr/actnow/gre20050331.htm).

Στη νέα της έκθεση για την Ελλάδα, η Διεθνής Αμνηστία χαιρετίζει την πρόσφατη ιστορική απόφαση του Στρατοδικείου Αθηνών να αθωώσει έναν θρησκευτικό αντιρρησία συνείδησης, που κατηγορούνταν για ανυποταξία επειδή δεν υπηρέτησε την στρατιωτική του θητεία, υιοθετώντας το σκεπτικό της «σύγκρουσης καθηκόντων» (προς τη θρησκεία του και προς τον στρατό) και να του επιτρέψει να κάνει αίτηση για εναλλακτική πολιτική υπηρεσία, καθώς και την πρόσφατη ιστορική απόφαση του Αναθεωρητικού Στρατοδικείου Αθηνών να αθωώσει έναν θρησκευτικό αντιρρησία συνείδησης, που κατηγορούνταν για ανυποταξία επειδή δεν υπηρέτησε την εφεδρική του στρατιωτική υπηρεσία, με το σκεπτικό της «απουσίας δόλου». Παρ’ όλα αυτά, η οργάνωση ανησυχεί για το γεγονός ότι ταυτόχρονα άλλοι αντιρρησίες συνείδησης συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν επαναλαμβανόμενες διώξεις για τα πιστεύω τους, όπως ο Λάζαρος Πετρομελίδης, ο Γιώργος Μοναστηριώτης και διάφοροι Μάρτυρες του Ιεχωβά.

Παρά την τελευταία τροποποίηση, τον Αύγουστο του 2004, η εναλλακτική, μη στρατιωτική υπηρεσία συνεχίζει να έχει τιμωρητική διάρκεια. Συνεπώς η ελληνική νομοθεσία περί στράτευσης παραμένει μεροληπτική εις βάρος όσων επιλέγουν για λόγους συνείδησης να υπηρετήσουν εναλλακτική μη στρατιωτική υπηρεσία. Επιπρόσθετα, δεν παρέχει το δικαίωμα να διεκδικήσει κάποιος την ιδιότητα του αντιρρησία συνείδησης οποιαδήποτε στιγμή, τόσο πριν όσο και μετά την ένταξή του στις ένοπλες δυνάμεις. Η Διεθνής Αμνηστία ζητά από τις ελληνικές αρχές να εναρμονίσουν με τα διεθνή πρότυπα τη νομοθεσία περί στράτευσης και αντίρρησης συνείδησης και να θέσουν τέλος στις επαναλαμβανόμενες διώξεις εναντίον συγκεκριμένων αντιρρησιών συνείδησης, σύμφωνα με τη διεθνή αρχή του δικαίου ότι «κανείς δεν πρέπει να δικάζεται ή να τιμωρείται εκ νέου για αδίκημα για το οποίο έχει ήδη καταδικαστεί ή αθωωθεί».

Επιπλέον, η Διεθνής Αμνηστία ανησυχεί διότι, όχι μόνο στον νόμο αλλά και στην πράξη, η εναλλακτική πολιτική υπηρεσία παραμένει προβληματική και σαφώς μεροληπτική εις βάρος των αντιρρησιών συνείδησης. Για παράδειγμα, η οργάνωση επισημαίνει προβλήματα όσον αφορά την υποβολή αιτήσεων για την αναγνώριση κάποιου ως αντιρρησία συνείδησης, λόγω εμποδίων όπως είναι οι αυστηρές προθεσμίες, οι δυσκολίες στη συγκέντρωση των απαιτούμενων δικαιολογητικών και η μη αναγνώριση όσων έχουν παρουσιαστεί σε στρατιωτικό κατάστημα για να λάβουν αναβολή για λόγους υγείας.

Κατά συνέπεια η οργάνωση ζητά την αναθεώρηση του ελληνικού νομικού πλαισίου ώστε να διασφαλίζεται ότι η εναλλακτική πολιτική υπηρεσία δεν θα έχει διάρκεια με χαρακτήρα τιμωρίας και διάκρισης, θα υπάγεται εξ ολοκλήρου σε μη στρατιωτικές αρχές (περιλαμβανομένης και της εξέτασης των αιτήσεων των αντιρρησιών συνείδησης), οι αντιρρησίες συνείδησης θα έχουν το δικαίωμα να διεκδικούν αυτήν την ιδιότητα οποιαδήποτε στιγμή, τόσο πριν όσο και μετά την ένταξή τους στις ένοπλες δυνάμεις, και δεν θα είναι ποτέ δυνατόν να εκπέσουν από το δικαίωμα να υπηρετούν εναλλακτική υπηρεσία, ακόμα και σε καιρό πολέμου.

Επίσης η Διεθνής Αμνηστία ζητά την αναθεώρηση των διατάξεων που ορίζουν ότι οι αντιρρησίες συνείδησης που πραγματοποιούν συνδικαλιστικές δραστηριότητες ή συμμετέχουν σε απεργία κατά τη διάρκεια της εναλλακτικής τους υπηρεσίας εκπίπτουν του δικαιώματός τους στην εναλλακτική υπηρεσία ή στην άοπλη στρατιωτική θητεία. Η οργάνωση καλεί επιπλέον τις ελληνικές αρχές να διασφαλίσουν ότι οι αντιρρησίες συνείδησης θα ανακτήσουν πλήρως τα ατομικά και πολιτικά τους δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένων του δικαιώματος να ταξιδεύουν εκτός συνόρων, του δικαιώματος να έχουν ταυτότητα και διαβατήριο και του δικαιώματος στο εκλέγειν και εκλέγεσθαι. Παρόμοιες ανησυχίες έχουν εκφράσει επίσης ο Συνήγορος του Πολίτη και η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου.

Η Διεθνής Αμνηστία πιστεύει ότι κάθε άνθρωπος έχει το δικαίωμα να αρνηθεί, για λόγους συνείδησης ή βαθιάς προσωπικής πεποίθησης, να υπηρετήσει στρατιωτική θητεία, χωρίς να υποστεί καμία νομική κύρωση ή υλική ζημία. Οποιοσδήποτε φυλακιστεί για την άσκηση αυτού του δικαιώματος θεωρείται κρατούμενος συνείδησης, εφόσον δεν έχει αρνηθεί να υπηρετήσει μια εναλλακτική μη στρατιωτική υπηρεσία που δεν θα έχει χαρακτήρα τιμωρίας ή διάκρισης στη διάρκεια και την ουσία της.

Γενικές πληροφορίες

Η έκκληση βρίσκεται στην ηλεκτρονική διεύθυνση: www.amnesty.org.gr/actnow/gre20050331.htm στα ελληνικά και τα αγγλικά. Οι ενδιαφερόμενοι, είτε συμπληρώνουν απλώς τα στοιχεία τους (όνομα και ταχυδρομική διεύθυνση) και στέλνουν την έκκληση μέσω e-mail στο Ελληνικό Τμήμα της Διεθνούς Αμνηστίας, είτε τυπώνουν την έκκληση, συμπληρώνουν τα στοιχεία τους και τη στέλνουν στα γραφεία του Ελληνικού Τμήματος της Διεθνούς Αμνηστίας (Σίνα 30, 10672 Αθήνα, fax 210-3638016), που έχει αναλάβει να προωθήσει τις σχετικές εκκλήσεις στον κ. Καραμανλή. Οι πρώτες υπογραφές από διάφορες χώρες έχουν ήδη φτάσει και η συλλογή υπογραφών συνεχίζεται…

Για περισσότερες πληροφορίες και συνεντεύξεις:

Γεράσιμος Κουβαράς, Διευθυντής Ελληνικού Τμήματος Διεθνούς Αμνηστίας, τηλ. 210-3600087
Νίκος Μαστρακούλης, υπεύθυνος Τύπου, τηλ. 6932-069477

Δημόσιο έγγραφο

διεθνής αμνηστία

ΕΛΛΑΔΑ

Τιμωρούνται για τα πιστεύω τους: Πώς οι αντιρρησίες συνείδησης συνεχίζουν να στερούνται των δικαιωμάτων τους

11 Μαΐου 2005 Έκθεση AI Index: EUR 25/007/2005

Εισαγωγή

Η Διεθνής Αμνηστία χαιρετίζει την πρόσφατη απόφαση-ορόσημο του Στρατοδικείου Αθηνών να αθωώσει έναν θρησκευτικό αντιρρησία συνείδησης, που κατηγορούνταν για ανυποταξία επειδή δεν υπηρέτησε την στρατιωτική του θητεία, με το σκεπτικό της «σύγκρουσης καθηκόντων» (προς τη θρησκεία του και προς τον στρατό) και να του επιτρέψει να κάνει αίτηση για εναλλακτική πολιτική υπηρεσία, καθώς και την πρόσφατη απόφαση-ορόσημο του Αναθεωρητικού Στρατοδικείου Αθηνών να αθωώσει έναν θρησκευτικό αντιρρησία συνείδησης, που κατηγορούνταν για ανυποταξία επειδή δεν υπηρέτησε την εφεδρική του στρατιωτική υπηρεσία, με το σκεπτικό της «απουσίας δόλου». Παρ’ όλα αυτά, η οργάνωση ανησυχεί για το γεγονός ότι η ελληνική νομοθεσία περί στράτευσης και αντίρρησης συνείδησης, ιδίως ο Νόμος 2510/97, εξακολουθεί να υπολείπεται των διεθνών προτύπων.

Παρά την τροποποίηση της νομοθεσίας τον Αύγουστο του 2004, η εναλλακτική, μη στρατιωτική υπηρεσία παραμένει τιμωρητικής διάρκειας. Κατά συνέπεια, η ελληνική νομοθεσία περί στράτευσης παραμένει μεροληπτική εις βάρος όσων επιλέγουν για λόγους συνείδησης να υπηρετήσουν εναλλακτική μη στρατιωτική υπηρεσία. Επιπρόσθετα, δεν παρέχει το δικαίωμα να διεκδικήσει κάποιος την ιδιότητα του αντιρρησία συνείδησης οποιαδήποτε στιγμή, τόσο πριν όσο και μετά την ένταξή του στις ένοπλες δυνάμεις. Οι αντιρρησίες συνείδησης στην Ελλάδα αντιμετωπίζουν ακόμα επαναλαμβανόμενες ποινικές διώξεις για τα πιστεύω τους. Η Διεθνής Αμνηστία καλεί τις ελληνικές αρχές να εναρμονίσουν την νομοθεσία περί στράτευσης με τα διεθνή πρότυπα και να θέσουν τέλος στις επαναλαμβανόμενες διώξεις εναντίον μεμονωμένων αντιρρησιών συνείδησης, σύμφωνα με την διεθνή αρχή του δικαίου ότι «κανείς δεν πρέπει να δικάζεται ή να τιμωρείται εκ νέου για αδίκημα για το οποίο έχει ήδη καταδικαστεί ή αθωωθεί».

Επιπλέον, η Διεθνής Αμνηστία ανησυχεί διότι, όχι μόνο στο νόμο αλλά και στην πράξη, η εναλλακτική πολιτική υπηρεσία παραμένει προβληματική και σαφώς μεροληπτική εις βάρος των αντιρρησιών συνείδησης. Για παράδειγμα, η οργάνωση επισημαίνει προβλήματα, αναφορικά με την υποβολή αιτήσεων για την αναγνώριση κάποιου ως αντιρρησία συνείδησης, λόγω εμποδίων όπως είναι οι αυστηρές προθεσμίες, οι δυσκολίες στη συγκέντρωση των απαιτούμενων δικαιολογητικών και η μη αναγνώριση όσων έχουν παρουσιαστεί σε στρατιωτικό κατάστημα για να λάβουν αναβολή για λόγους υγείας.

Κατά συνέπεια η οργάνωση ζητά να τροποποιηθεί το ελληνικό νομικό πλαίσιο ώστε να διασφαλίζεται ότι η εναλλακτική πολιτική υπηρεσία δεν θα έχει διάρκεια με χαρακτήρα τιμωρίας και διάκρισης, θα υπάγεται εξ ολοκλήρου σε μη στρατιωτικές αρχές (περιλαμβανομένης και της εξέτασης των αιτήσεων των αντιρρησιών συνείδησης), οι αντιρρησίες συνείδησης θα έχουν το δικαίωμα να διεκδικούν αυτήν την ιδιότητα οποιαδήποτε στιγμή, τόσο πριν όσο και μετά την ένταξή τους στις ένοπλες δυνάμεις, και δεν θα είναι ποτέ δυνατόν να εκπέσουν από το δικαίωμα να υπηρετούν εναλλακτική υπηρεσία, ακόμα και σε καιρό πολέμου. Επίσης η Διεθνής Αμνηστία ζητά να τροποποιηθούν οι διατάξεις που ορίζουν ότι οι αντιρρησίες συνείδησης, που πραγματοποιούν συνδικαλιστικές δραστηριότητες ή συμμετέχουν σε απεργία κατά τη διάρκεια της εναλλακτικής τους υπηρεσίας, εκπίπτουν του δικαιώματός τους στην εναλλακτική υπηρεσία ή στην άοπλη στρατιωτική θητεία. Η οργάνωση καλεί επιπλέον τις ελληνικές αρχές να διασφαλίσουν ότι οι αντιρρησίες συνείδησης θα ανακτήσουν πλήρως τα ατομικά και πολιτικά τους δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένων του δικαιώματος να ταξιδεύουν εκτός συνόρων, του δικαιώματος να έχουν ταυτότητα και διαβατήριο και του δικαιώματος στο εκλέγειν και εκλέγεσθαι.

Η τιμωρητική διάρκεια της εναλλακτικής υπηρεσίας: υπόθεση Λάζαρου Πετρομελίδη 

Ο Λάζαρος Πετρομελίδης, 43 ετών, είναι ο Πρόεδρος του Συνδέσμου Αντιρρησιών Συνείδησης, παντρεμένος με ένα παιδί. Αρνήθηκε να υπηρετήσει στρατιωτική θητεία για λόγους συνείδησης το 1992 και έκτοτε έχει επανειλημμένα υποστεί ποινικές διώξεις και καταδίκες για ανυποταξία. Αρνήθηκε να υπηρετήσει την εναλλακτική υπηρεσία που του προσφέρθηκε το 1998, καθώς είχε εξαιρετικά τιμωρητική διάρκεια – στην περίπτωσή του 7,5 φορές τη διάρκεια της στρατιωτικής θητείας που θα όφειλε να υπηρετήσει διαφορετικά. Από τότε, ο Πετρομελίδης εξακολουθεί να λαμβάνει τακτικά προσκλήσεις κατάταξης στον στρατό, οπότε διώκεται κάθε φορά εκ νέου για ανυποταξία, λόγω της άρνησής του ως αντιρρησίας συνείδησης να υπηρετήσει στρατιωτική θητεία. Παλαιότερα είχε φυλακιστεί τον Μάιο του 1998, τον Απρίλιο του 1999 και τον Σεπτέμβριο του 2002. Τον Ιούνιο του 2003 του επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης 1 έτους και 8 μηνών με αναστολή για ανυποταξία. Με την πιο πρόσφατη ερήμην καταδίκη του για ανυποταξία τον Δεκέμβριο του 2004 άρθηκε η αναστολή της προηγούμενης ποινής, γεγονός που σημαίνει ότι οφείλει να εκτίσει συνολική ποινή φυλάκισης 4 ετών και 2 μηνών αν συλληφθεί, στην οποία περίπτωση η Διεθνής Αμνηστία θα τον υιοθετήσει ως κρατούμενο συνείδησης. Οι επανειλημμένες διώξεις και καταδίκες του Πετρομελίδη αποτελούν παραβίαση του δικαιώματός του να υπηρετήσει εναλλακτική πολιτική υπηρεσία που δεν θα αποτελεί δυσμενή διάκριση και δεν θα είναι τιμωρητικής φύσεως ή διάρκειας. Η Διεθνής Αμνηστία ζητά από τις ελληνικές αρχές να σταματήσουν τις επαναλαμβανόμενες διώξεις εναντίον του Λάζαρου Πετρομελίδη και να τροποποιήσουν το νομικό πλαίσιο ώστε η εναλλακτική υπηρεσία να μην συνιστά πια τιμωρητική εναλλακτική επιλογή ως προς τη στρατιωτική θητεία.

Η υπόθεση ενός επαγγελματία στρατιώτη: Γιώργος Μοναστηριώτης

Ο Γιώργος Μοναστηριώτης, 25 ετών, ο οποίος ήταν Εθελοντής Πενταετούς Υποχρέωσης στο Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό, αρνήθηκε, επικαλούμενος λόγους συνείδησης, να ακολουθήσει τη μονάδα του τον Μάιο του 2003, όταν η φρεγάτα “Ναυαρίνο” όπου υπηρετούσε στάλθηκε στον Περσικό Κόλπο. Είναι ο πρώτος Έλληνας επαγγελματίας στρατιώτης που γίνεται γνωστό ότι αρνήθηκε να συμμετάσχει στον πρόσφατο πόλεμο στο Ιράκ για λόγους συνείδησης και δήλωσε ότι παραιτείται από το Πολεμικό Ναυτικό για τους λόγους αυτούς. Στη δημόσια δήλωση άρνησης στράτευσής του τον Μάιο του 2003 ο Μοναστηριώτης είχε δηλώσει ότι: «Αρνούμαι συνειδητά και υπεύθυνα να συμμετάσχω η να συνεισφέρω καθ’ οποιονδήποτε τρόπο στην ανελέητη σφαγή που συνεργείται κατά του ιρακινού λαού… Η πράξη αυτή είναι επίσης μια ελάχιστη συμπαράσταση αλληλεγγύης στον ιρακινό λαό καθώς και στα φιλειρηνικά αισθήματα του ελληνικού λαού». Τον Σεπτέμβριο του 2004 καταδικάστηκε για λιποταξία σε ποινή φυλάκισης 3 ετών και 4 μηνών την οποία άρχισε να εκτίει στις φυλακές Κορίνθου αλλά μετά αποφυλακίστηκε εν αναμονή της έφεσης. Στις 17 Ιανουαρίου 2005 καταδικάστηκε δεύτερη φορά για λιποταξία σε ποινή φυλάκισης 5 μηνών. Οι καταδίκες του Γιώργου Μοναστηριώτη αποτελούν παραβίαση του δικαιώματός του να αλλάξει τις πεποιθήσεις του και να διαμορφώσει αντίρρηση συνείδησης μετά την ένταξή του στις ένοπλες δυνάμεις, επομένως αν φυλακιστεί ξανά η Διεθνής Αμνηστία θα τον υιοθετήσει ως κρατούμενο συνείδησης.

Αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει καμία διάταξη στην ελληνική νομοθεσία για αντιρρησίες συνείδησης που είναι επαγγελματίες στρατιώτες. Ο ισχύων νόμος καλύπτει μόνο τους κληρωτούς. Με άλλα λόγια, κάποιος που διαμορφώνει αντίρρηση συνείδησης μετά την ένταξή του στις ένοπλες δυνάμεις δεν αναγνωρίζεται από τον νόμο. Αυτό παραβιάζει τις Αποφάσεις 1993/84 και 1998/77 της Επιτροπής Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών: «όσοι υπηρετούν υποχρεωτική στρατιωτική θητεία δεν πρέπει να αποκλείονται από το δικαίωμα να έχουν αντίρρηση συνείδησης» (1993/84) και «όσοι υπηρετούν στρατιωτική θητεία μπορεί να διαμορφώσουν αντίρρηση συνείδησης» (1998/77). Η Διεθνής Αμνηστία ζητά από τις ελληνικές αρχές να παύσουν τις ποινικές διώξεις εναντίον του Γιώργου Μοναστηριώτη, καθώς και να αναγνωρίσουν το δικαίωμά του να διαμορφώσει αντίρρηση συνείδησης ενόσω υπηρετούσε ως επαγγελματίας στρατιώτης.

Υποθέσεις θρησκευτικών αντιρρησιών συνείδησης: Μάρτυρες του Ιεχωβά

Η Διεθνής Αμνηστία επισημαίνει ότι αυτή τη στιγμή οι Μάρτυρες του Ιεχωβά που αντιμετωπίζουν τις περισσότερες δυσκολίες αναφορικά με την απόκτηση της ιδιότητας του αντιρρησία συνείδησης ομαδοποιούνται σε δύο βασικές κατηγορίες:

1. Αυτοί που προέρχονται από χώρες που ανήκουν στο πρώην Ανατολικό μπλοκ. Αυτά τα άτομα έχουν ελληνική καταγωγή και, εφόσον έχουν μεταναστεύσει στην Ελλάδα για να μείνουν μόνιμα, έχουν υποχρέωση να υπηρετήσουν τρίμηνη στρατιωτική θητεία. Εντούτοις, μεταξύ αυτών υπάρχουν και άτομα που έχουν υπηρετήσει στον στρατό της χώρας τους και μετέπειτα έγιναν Μάρτυρες του Ιεχωβά. Η ελληνική νομοθεσία όμως δεν χορηγεί την ιδιότητα του αντιρρησία συνείδησης σε άτομα που έχουν υπηρετήσει σε ένοπλες δυνάμεις. Επομένως οι αιτήσεις που καταθέτουν αυτά τα άτομα απορρίπτονται και κηρύσσονται ανυπότακτοι.

2. Αυτοί που έχουν ήδη υπηρετήσει στις ελληνικές ένοπλες δυνάμεις και καταχωρήθηκαν στους καταλόγους εφέδρων, αλλά εν τω μεταξύ έγιναν Μάρτυρες του Ιεχωβά. Συνήθως, οι έφεδροι καλούνται για εκπαίδευση στη χρήση νέου οπλισμού ή για να συμμετάσχουν σε στρατιωτικές ασκήσεις. Αυτά τα άτομα δηλώνουν ότι είναι αντιρρησίες συνείδησης, αλλά η ελληνική νομοθεσία δεν τους αναγνωρίζει. Συνεπώς, αν παρουσιαστούν σε στρατόπεδο όταν κληθούν για εφεδρική υπηρεσία, δικάζονται από στρατοδικείο και τιμωρούνται με ποινή φυλάκισης. Αν δεν παρουσιαστούν για εφεδρική υπηρεσία και στείλουν υπόμνημα εξηγώντας ότι είναι πλέον Μάρτυρες του Ιεχωβά και επιθυμούν να υπηρετήσουν κάποιας μορφής εναλλακτική υπηρεσία, η αίτησή τους απορρίπτεται και κηρύσσονται ανυπότακτοι.

Οι καταδίκες αυτών των αντιρρησιών συνείδησης Μαρτύρων του Ιεχωβά αποτελούν παραβίαση του δικαιώματός τους να μεταβάλουν τις θρησκευτικές πεποιθήσεις τους και να διαμορφώσουν αντίρρηση συνείδησης ακόμα και αν έχουν στρατευθεί στο παρελθόν. Η Διεθνής Αμνηστία καλεί τις ελληνικές αρχές να παύσουν όλες αυτές τις ποινικές διώξεις και να αναγνωρίσουν το δικαίωμα των ατόμων αυτών να υιοθετούν νέες θρησκευτικές πεποιθήσεις οποιαδήποτε στιγμή στη ζωή τους και να διαμορφώνουν αντίρρηση συνείδησης.

Συστάσεις της Διεθνούς Αμνηστίας προς τις Ελληνικές αρχές

Η Διεθνής Αμνηστία καλεί τις ελληνικές αρχές να σταματήσουν τις επαναλαμβανόμενες ποινικές διώξεις των συγκεκριμένων αντιρρησιών συνείδησης, που αναφέρθηκαν στην παρούσα έκθεση, και να εναρμονίσουν τις διατάξεις περί στράτευσης και αντίρρησης συνείδησης με τα διεθνώς αναγνωρισμένα πρότυπα ως εξής:

• Να μειώσουν τη διάρκεια της εναλλακτικής πολιτικής υπηρεσίας, ώστε αυτή να μην έχει πλέον διάρκεια με χαρακτήρα τιμωρίας και διάκρισης, σύμφωνα με το ʼρθρο 6 της Απόφασης 1998/77 των Ηνωμένων Εθνών, η οποία ορίζει ότι «Τα κράτη, στη νομοθεσία και την πρακτική τους, οφείλουν να μην κάνουν διακρίσεις εις βάρος των αντιρρησιών συνείδησης όσον αφορά στους όρους και τις συνθήκες υπηρεσίας τους, ή τα οικονομικά, πολιτιστικά, ατομικά ή πολιτικά δικαιώματα».
• Να διασφαλίσουν ότι οι αντιρρησίες συνείδησης έχουν το δικαίωμα να διεκδικούν αυτήν την ιδιότητα οποιαδήποτε στιγμή, τόσο πριν όσο και μετά την ένταξή τους στις ένοπλες δυνάμεις, σύμφωνα με τις Αποφάσεις 1993/84 και 1998/77 της Επιτροπής Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών.
• Να διασφαλίσουν ότι η εναλλακτική πολιτική υπηρεσία υπάγεται εξ ολοκλήρου σε μη στρατιωτικές αρχές (περιλαμβανομένης και της εξέτασης των αιτήσεων των αντιρρησιών συνείδησης), όπως ορίζεται στο ʼρθρο 3 της Απόφασης 1998/77 της Επιτροπής Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών, το οποίο «καλεί τα Κράτη που δεν έχουν τέτοιο σύστημα να ιδρύσουν ανεξάρτητα και αμερόληπτα σώματα λήψης αποφάσεων που να ορίζουν αν υπάρχει γνήσια αντίρρηση συνείδησης ανά περίπτωση, λαμβάνοντας υπόψη την απαίτηση να μην μεροληπτούν εις βάρος των αντιρρησιών συνείδησης στη βάση της φύσης των ιδιαίτερων πεποιθήσεών τους».
• Να διασφαλίσουν ότι οι αντιρρησίες συνείδησης δεν είναι ποτέ δυνατόν να εκπέσουν από το δικαίωμα να υπηρετούν εναλλακτική πολιτική υπηρεσία, ακόμα και σε καιρό πολέμου.
• Να εγγυηθούν ότι οι αντιρρησίες συνείδησης που πραγματοποιούν συνδικαλιστικές δραστηριότητες ή συμμετέχουν σε απεργία κατά τη διάρκεια της εναλλακτικής τους υπηρεσίας δεν εκπίπτουν του δικαιώματος στην εναλλακτική κοινωνική ή την άοπλη στρατιωτική υπηρεσία.
• Να διασφαλίσουν ότι δεν θίγονται τα ατομικά και πολιτικά δικαιώματα των αντιρρησιών συνείδησης εις βάρος των οποίων εκκρεμούν επαναλαμβανόμενες ποινικές διώξεις.
• Να εγγυηθούν «τη διαθεσιμότητα της πληροφόρησης, σχετικά με το δικαίωμα στην αντίρρηση συνείδησης και τους τρόπους απόκτησης της ιδιότητας του αντιρρησία συνείδησης, για όλα τα άτομα που επηρεάζονται από τη στρατιωτική θητεία», όπως τονίζει το ʼρθρο 8 της Απόφασης 1998/77 της Επιτροπής Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών.

Ελληνικό Τμήμα, Σίνα 30, 106 72 Αθήνα, τηλ. 210-3631532, φαξ 210-3638016
Website: , email:
International Secretariat, 1 Easton Street, London WC1X 0DW, United Kingdom

Πηγή: Διεθνής Αμνηστία

Ελλάδα: Ιστορική απόφαση στρατοδικείου δίνει το δικαίωμα σε άτομο που είχε στρατευθεί να κάνει αίτηση για εναλλακτική πολιτική υπηρεσία

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

3 Απριλίου 2005

Η Διεθνής Αμνηστία χαιρετίζει την ιστορική απόφαση του Στρατοδικείου Αθηνών, την Παρασκευή, 1η Απριλίου, σύμφωνα με την οποία ο θρησκευτικός αντιρρησίας συνείδησης και πρώην στρατιώτης Σεργκέι Γκουτάροφ κρίνεται ομόφωνα αθώος λόγω «σύγκρουσης καθηκόντων» (προς τον στρατό και προς τη θρησκεία του), οπότε απελευθερώνεται και του επιτρέπεται να κάνει αίτηση για εναλλακτική πολιτική υπηρεσία.

«Οπωσδήποτε χαιρετίζουμε την απόφαση για την υπόθεση του Σεργκέι Γκουτάροφ. Ζητάμε όμως όλοι οι αντιρρησίες συνείδησης, και οι ιδεολογικοί, να αντιμετωπίζονται χωρίς διακρίσεις», δήλωσε η κ. Όλγα Δημητρίου, Ερευνήτρια της Διεθνούς Αμνηστίας για την Ελλάδα.

«Είναι καιρός πια η Ελλάδα να συμμορφωθεί προς τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα και συστάσεις και να θέσει τέλος σε όλες τις διώξεις, τις φυλακίσεις και τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των αντιρρησιών συνείδησης».

Ο Σεργκέι Γκουτάροφ είχε υπηρετήσει τη στρατιωτική του θητεία στον ρωσικό στρατό. Αργότερα έγινε Μάρτυρας του Ιεχωβά, οπότε όταν κλήθηκε από τον ελληνικό στρατό να παρουσιαστεί για στρατιωτική θητεία, ζήτησε αντ’ αυτού να υπηρετήσει εναλλακτική πολιτική υπηρεσία – κάτι που, σύμφωνα με τον Νόμο 2510/97, δεν επιτρέπεται για όσους έχουν ήδη υπηρετήσει στις ένοπλες δυνάμεις. Ο Σεργκέι Γκουτάροφ συνελήφθη την Πέμπτη, 31 Μαρτίου 2005, κατηγορούμενος για ανυποταξία επειδή δεν κατατάχθηκε για στρατιωτική θητεία και αμέσως προφυλακίστηκε. Η Διεθνής Αμνηστία τον θεώρησε κρατούμενο συνείδησης και ζήτησε την άμεση και χωρίς όρους απελευθέρωσή του.

Η Διεθνής Αμνηστία πιστεύει ότι κάθε άνθρωπος έχει το δικαίωμα να αρνηθεί να υπηρετήσει στρατιωτική θητεία για λόγους συνείδησης ή βαθιάς προσωπικής πεποίθησης, χωρίς να υποστεί καμία νομική κύρωση ή υλική ζημία. Οποιοσδήποτε φυλακιστεί για την άσκηση αυτού του δικαιώματος θεωρείται κρατούμενος συνείδησης, εφόσον δεν έχει αρνηθεί να υπηρετήσει μια εναλλακτική μη στρατιωτική υπηρεσία που δεν θα έχει χαρακτήρα τιμωρίας ή διάκρισης στη διάρκεια και την ουσία της.

Γενικές πληροφορίες

Οι ανησυχίες της Διεθνούς Αμνηστίας περιγράφονται λεπτομερώς στην έκθεση με τίτλο: «Ελλάδα: Να είσαι στον στρατό ή να επιλέγεις να μην είσαι: ο συνεχιζόμενος διωγμός των αντιρρησιών συνείδησης» (Ιούνιος 2003, AI Index: EUR 25/003/2003), διαθέσιμη στη διεύθυνση http://web.amnesty.org/library/index/engeur250032003.
Η οργάνωση ζητά από τις ελληνικές αρχές να αναθεωρήσουν τον Νόμο 2510/97 ώστε να διασφαλίζεται ότι:

•  η εναλλακτική υπηρεσία δεν έχει διάρκεια με χαρακτήρα τιμωρίας και διάκρισης,
•  υπάγεται εξ’ ολοκλήρου σε μη στρατιωτικές αρχές (περιλαμβανομένης και της εξέτασης των αιτήσεων των αντιρρησιών συνείδησης),
•  οι αντιρρησίες συνείδησης έχουν το δικαίωμα να διεκδικούν αυτήν την ιδιότητα οποιαδήποτε στιγμή, τόσο πριν όσο και μετά την ένταξή τους στις ένοπλες δυνάμεις,
•  δεν είναι ποτέ δυνατόν να εκπέσουν από το δικαίωμα να υπηρετούν εναλλακτική πολιτική υπηρεσία, ακόμα και σε καιρό πολέμου,
•  δεν εκπίπτουν του δικαιώματος στην εναλλακτική πολιτική υπηρεσία ή στην άοπλη στρατιωτική θητεία όσοι αντιρρησίες συνείδησης πραγματοποιούν συνδικαλιστικές δραστηριότητες ή συμμετέχουν σε απεργία κατά τη διάρκεια της εναλλακτικής τους υπηρεσίας,
•  οι αντιρρησίες συνείδησης, για τους οποίους εκκρεμούν διώξεις, θα ανακτήσουν πλήρως τα πολιτικά και ατομικά τους δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένων του δικαιώματος εξόδου από τη χώρα, του δικαιώματος για διαβατήριο και δελτίο ταυτότητας και του δικαιώματος εκλέγειν και εκλέγεσθαι.

Παρόμοιες ανησυχίες έχουν εκφράσει επίσης ο Συνήγορος του Πολίτη και η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου.
_____________________________________________
Αθήνα, 3 Απριλίου 2005

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

Διεθνής εκστρατεία συλλογής υπογραφών σε έκκληση προς τον πρωθυπουργό για διωκόμενους αντιρρησίες συνείδησης στην Ελλάδα

Δυστυχώς η Ελλάδα, αν και ευρωπαϊκή χώρα, εξακολουθεί να διώκει και να φυλακίζει επανειλημμένα αντιρρησίες συνείδησης παρ’ όλες τις σαφείς συστάσεις ευρωπαϊκών και διεθνών θεσμών και οργανισμών. Οι αντιρρησίες συνείδησης Λάζαρος Πετρομελίδης και Γιώργος Μοναστηριώτης καταδικάστηκαν σε βαριές ποινές φυλάκισης επειδή αρνήθηκαν για λόγους συνείδησης να στρατευθούν.

Η Διεθνής Αμνηστία ξεκινά σήμερα από το Λονδίνο διεθνή εκστρατεία με τίτλο «Ελλάδα: ‘Παύσατε πυρ’ για τους αντιρρησίες συνείδησης!» και καλεί τον κόσμο να υπογράψει έκκληση προς τον πρωθυπουργό ως διαμαρτυρία για την παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των διωκόμενων αντιρρησιών συνείδησης στην Ελλάδα.

Η έκκληση βρίσκεται στην ηλεκτρονική διεύθυνση: www.amnesty.org.gr/actnow/gre20050331.htm στα ελληνικά και τα αγγλικά. Οι ενδιαφερόμενοι, είτε συμπληρώνουν απλώς τα στοιχεία τους (όνομα και ταχυδρομική διεύθυνση) και στέλνουν την έκκληση μέσω email στο Ελληνικό Τμήμα της Διεθνούς Αμνηστίας, είτε τυπώνουν την έκκληση, συμπληρώνουν τα στοιχεία τους και τη στέλνουν στα γραφεία του Ελληνικού Τμήματος της Διεθνούς Αμνηστίας (Σίνα 30, 10672 Αθήνα, fax 210 36 38 016), που θα την προωθήσει στον κ. Καραμανλή.

Η πρώτη ανασκόπηση της εκστρατείας θα γίνει στις 15 Μαΐου 2005, Παγκόσμια Ημέρα για τους Αντιρρησίες Συνείδησης.

Για περισσότερες πληροφορίες και συνεντεύξεις:

Γεράσιμος Κουβαράς, Διευθυντής Ελληνικού Τμήματος Διεθνούς Αμνηστίας, τηλ. 210-3600087
Νίκος Μαστρακούλης, υπεύθυνος προβολής Ελλ. Τμήματος Διεθνούς Αμνηστίας, τηλ. 6932-069477

Πηγή: Διεθνής Αμνηστία

Ελλάδα: “Παύσατε πυρ” για τους αντιρρησίες συνείδησης!

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

17 Ιανουαρίου 2005

Η Διεθνής Αμνηστία καταδικάζει με τον πιο έντονο τρόπο τη νέα, δεύτερη καταδίκη του αντιρρησία συνείδησης Γιώργου Μοναστηριώτη. Το Ναυτοδικείο Πειραιά τον καταδίκασε σήμερα για λιποταξία σε ποινή φυλάκισης 5 μηνών με αναστολή σε περίπτωση έφεσης. Αν ο επαγγελματίας στρατιώτης Γιώργος Μοναστηριώτης φυλακιστεί λόγω της συνειδητής του άρνησης να συμμετάσχει στον πρόσφατο πόλεμο στο Ιράκ, η παγκόσμια οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων θα τον υιοθετήσει ως κρατούμενο συνείδησης, και θα ζητήσει την άμεση και χωρίς όρους απελευθέρωσή του.

Η Διεθνής Αμνηστία καταδικάζει επίσης με τον πιο έντονο τρόπο την τελευταία καταδίκη του αντιρρησία συνείδησης Λάζαρου Πετρομελίδη, Προέδρου του Συνδέσμου Αντιρρησιών Συνείδησης. Στις 16 Δεκεμβρίου 2004 το Ναυτοδικείο Πειραιά τον καταδίκασε ερήμην σε ποινή φυλάκισης 30 μηνών για ανυποταξία, αίροντας έτσι και την αναστολή της προηγούμενης ποινής φυλάκισης 20 μηνών που του είχε επιβληθεί από το Αναθεωρητικό Στρατοδικείο Αθηνών στις 12 Ιουνίου 2003. Αν ο Λάζαρος Πετρομελίδης φυλακιστεί, η οργάνωση θα τον υιοθετήσει ως κρατούμενο συνείδησης, που φυλακίζεται για την άρνησή του να στρατευθεί για λόγους συνείδησης, και θα ζητήσει την άμεση και χωρίς όρους απελευθέρωσή του.

Η διεθνής οργάνωση επισημαίνει ότι, τόσο ο Γιώργος Μοναστηριώτης, όσο και ο Λάζαρος Πετρομελίδης, διώκονται ποινικά κατ’ επανάληψη για το ίδιο αδίκημα (λιποταξία και ανυποταξία αντιστοίχως), με τη μεθόδευση της επανειλημμένης πρόσκλησής τους από τις αρχές. Κάθε φορά που δεν παρουσιάζονται, κινείται νέα ποινική δίωξη εναντίον τους. Η μεθόδευση αυτή ουσιαστικά παραβιάζει τη βασική αρχή του δικαίου, ότι κανείς δεν μπορεί να δικαστεί δεύτερη φορά για το ίδιο αδίκημα.

«Δυστυχώς η Ελλάδα, αν και Ευρωπαϊκή χώρα, εξακολουθεί να φυλακίζει αντιρρησίες συνείδησης παρ’ όλες τις σαφείς συστάσεις ευρωπαϊκών και διεθνών θεσμών και οργανισμών», δήλωσε η Διεθνής Αμνηστία.

Η Διεθνής Αμνηστία θεωρεί αντιρρησία συνείδησης κάθε άνθρωπο που, για λόγους συνείδησης ή βαθιάς πεποίθησης, αρνείται να εκτελέσει υπηρεσία σε ένοπλες δυνάμεις ή να έχει οποιαδήποτε άλλη άμεση ή έμμεση συμμετοχή σε πολέμους ή ένοπλες συγκρούσεις. Περιλαμβάνονται και οι κληρωτοί ή επαγγελματίες στρατιώτες που αναπτύσσουν αντίρρηση συνείδησης μετά την κατάταξή τους στις ένοπλες δυνάμεις. Στην Ελλάδα το δικαίωμα στην αντίρρηση συνείδησης δεν αναγνωρίζεται ούτε για τους κληρωτούς ούτε για τους επαγγελματίες στρατιώτες μετά την κατάταξή τους στις ένοπλες δυνάμεις.

Ο Γιώργος Μοναστηριώτης, ο οποίος ήταν Εθελοντής Πενταετούς Υποχρέωσης στο Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό, αρνήθηκε, επικαλούμενος λόγους συνείδησης, να ακολουθήσει τη μονάδα του τον Μάιο του 2003, όταν η φρεγάτα «Ναυαρίνο» όπου υπηρετούσε στάλθηκε στον Περσικό Κόλπο. Είναι ο πρώτος Έλληνας επαγγελματίας στρατιώτης που γίνεται γνωστό ότι αρνήθηκε να συμμετάσχει στον πρόσφατο πόλεμο στο Ιράκ για λόγους συνείδησης και δήλωσε ότι παραιτείται από το Πολεμικό Ναυτικό για τους λόγους αυτούς. Στη δημόσια δήλωση άρνησης στράτευσής του τον Μάιο του 2003 ο Μοναστηριώτης είχε δηλώσει ότι: «Θεωρώ πως η συμμετοχή μου σε αυτή την αποστολή είναι συνεργασία στις δολοφονίες του ιρακινού λαού. Αρνούμαι συνειδητά και υπεύθυνα να συμμετάσχω η να συνεισφέρω καθ’ οποιονδήποτε τρόπο στην ανελέητη σφαγή που συνεργείται κατά του ιρακινού λαού, σ’ έναν πόλεμο που δεν λέει να τελειώσει αφού μετά και την επίσημη λήξη του μετράμε νεκρούς και μάλιστα παιδιά… Η πράξη αυτή είναι επίσης μια ελάχιστη συμπαράσταση αλληλεγγύης στον ιρακινό λαό καθώς και στα φιλειρηνικά αισθήματα του ελληνικού λαού».

Ο Λάζαρος Πετρομελίδης αρνήθηκε να υπηρετήσει στρατιωτική θητεία για λόγους συνείδησης το 1992 και έκτοτε έχει υποστεί επανειλημμένες ποινικές διώξεις. Αρνήθηκε να υπηρετήσει την εναλλακτική υπηρεσία που του προσφέρθηκε το 1998, καθώς είχε εξαιρετικά τιμωρητική διάρκεια – στην περίπτωσή του 7,5 φορές τη διάρκεια της στρατιωτικής θητείας που θα όφειλε να υπηρετήσει διαφορετικά. Από τότε, ο Λάζαρος Πετρομελίδης εξακολουθεί να λαμβάνει τακτικά προσκλήσεις κατάταξης στον στρατό, οπότε διώκεται κάθε φορά εκ νέου για ανυποταξία, λόγω της άρνησής του ως αντιρρησίας συνείδησης να υπηρετήσει στρατιωτική θητεία. Παλαιότερα είχε φυλακιστεί τον Μάιο του 1998, τον Απρίλιο του 1999 και τον Σεπτέμβριο του 2002. Η Διεθνής Αμνηστία θεωρεί ότι οι καταδίκες του Λάζαρου Πετρομελίδη αποτελούν παραβίαση του δικαιώματός του να υπηρετήσει εναλλακτική πολιτική υπηρεσία που δεν θα αποτελεί δυσμενή διάκριση και δεν θα είναι τιμωρητικής φύσεως ή διάρκειας.

«Επτά χρόνια μετά την έναρξη ισχύος του Νόμου 2510/97, που για πρώτη φορά πρόσφερε τη δυνατότητα εκπλήρωσης εναλλακτικής κοινωνικής πολιτικής υπηρεσίας στην Ελλάδα, και παρ’ όλες τις επανειλημμένες διακηρύξεις των αρχών, που υπόσχονταν τη βελτίωσή του, πιστεύουμε ότι η εναλλακτική πολιτική υπηρεσία, τόσο στον νόμο όσο και στην πράξη, εξακολουθεί να είναι τιμωρητικής φύσης και να κάνει διακρίσεις σε βάρος των αντιρρησιών συνείδησης», δήλωσε η Διεθνής Αμνηστία.

«Ζητάμε από τις Ελληνικές αρχές να παύσουν αμέσως τις ποινικές διώξεις εναντίον όλων των αντιρρησιών συνείδησης και να καθιερώσουν επειγόντως μια εναλλακτική πολιτική υπηρεσία σύμφωνη με τα Ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα και τις συστάσεις»

Γενικές πληροφορίες

Οι ανησυχίες της Διεθνούς Αμνηστίας περιγράφονται λεπτομερώς στην έκθεση με τίτλο: «Ελλάδα: Να είσαι στον στρατό ή να επιλέγεις να μην είσαι: ο συνεχιζόμενος διωγμός των αντιρρησιών συνείδησης» (Ιούνιος 2003, AI Index: EUR 25/003/2003).

Συνοπτικά, η οργάνωση ζητά από τις Ελληνικές αρχές να αναθεωρήσουν τον Νόμο 2510/97 ώστε να διασφαλίζεται ότι:

• η εναλλακτική υπηρεσία δεν έχει διάρκεια με χαρακτήρα τιμωρίας και διάκρισης,
• υπάγεται εξ’ ολοκλήρου σε μη στρατιωτικές αρχές (περιλαμβανομένης και της εξέτασης των αιτήσεων των αντιρρησιών συνείδησης),
• οι αντιρρησίες συνείδησης έχουν το δικαίωμα να διεκδικούν αυτήν την ιδιότητα οποιαδήποτε στιγμή, τόσο πριν όσο και μετά την ένταξή τους στις ένοπλες δυνάμεις,
• δεν είναι ποτέ δυνατόν να εκπέσουν από το δικαίωμα να υπηρετούν εναλλακτική πολιτική υπηρεσία, ακόμα και σε καιρό πολέμου,
• δεν εκπίπτουν του δικαιώματος στην εναλλακτική πολιτική υπηρεσία ή στην άοπλη στρατιωτική θητεία όσοι αντιρρησίες συνείδησης πραγματοποιούν συνδικαλιστικές δραστηριότητες ή συμμετέχουν σε απεργία κατά τη διάρκεια της εναλλακτικής τους υπηρεσίας,
• οι αντιρρησίες συνείδησης, για τους οποίους εκκρεμούν διώξεις, θα ανακτήσουν πλήρως τα πολιτικά και ατομικά τους δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένων του δικαιώματος εξόδου από τη χώρα, του δικαιώματος για διαβατήριο και δελτίο ταυτότητας και του δικαιώματος εκλέγειν και εκλέγεσθαι.

Παρόμοιες ανησυχίες έχουν εκφράσει επίσης ο Συνήγορος του Πολίτη και η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου.

Για περισσότερες πληροφορίες και συνεντεύξεις:

Γεράσιμος Κουβαράς, Διευθυντής Ελληνικού Τμήματος Διεθνούς Αμνηστίας, τηλ. 210-3600087 

Κωστής Παπαϊωάννου, εκπρόσωπος Ελληνικού Τμήματος Διεθνούς Αμνηστίας, τηλ. 6972-727577

Νίκος Μαστρακούλης, υπεύθυνος προβολής Ελλ. Τμήματος Διεθνούς Αμνηστίας, τηλ. 6932-069477

Πηγή: Διεθνής Αμνηστία

Ελλάδα: Οι προμηθεϊκές δίκες του Λάζαρου Πετρομελίδη

AI Index: EUR 25/015/2004 Αθήνα, 13 Δεκεμβρίου 2004


ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Η Διεθνής Αμνηστία εκφράζει σοβαρές ανησυχίες σχετικά με τις συνεχιζόμενες ποινικές διώξεις του αντιρρησία συνείδησης Λάζαρου Πετρομελίδη, ο οποίος αντιμετωπίζει εκ νέου δίκη στις 16 Δεκεμβρίου, στο Ναυτοδικείο Πειραιά, κατηγορούμενος για δύο ανυποταξίες.


Ο Λάζαρος Πετρομελίδης, Πρόεδρος του Συνδέσμου Αντιρρησιών Συνείδησης, αρνήθηκε να υπηρετήσει στρατιωτική θητεία για λόγους συνείδησης το 1992 και έκτοτε έχει υποστεί επανειλημμένες ποινικές διώξεις. Αρνήθηκε να υπηρετήσει την εναλλακτική υπηρεσία που του προσφέρθηκε, καθώς θα τον απομάκρυνε σε μεγάλη απόσταση από την οικογένειά του και είχε εξαιρετικά τιμωρητική διάρκεια: 7,5 φορές τη διάρκεια της στρατιωτικής θητείας που θα όφειλε να υπηρετήσει διαφορετικά.


Στην προηγούμενη δίκη του, στις 12 Ιουνίου 2003, ο Λάζαρος Πετρομελίδης καταδικάστηκε για ανυποταξία σε ποινή φυλάκισης 20 μηνών με τριετή αναστολή. Αν καταδικαστεί πάλι στην επικείμενη δίκη, η προηγούμενη αναστολή της ποινής θα αρθεί και επομένως θα φυλακιστεί αμέσως.


Η Διεθνής Αμνηστία θεωρεί ότι η προηγούμενη καταδίκη του Λάζαρου Πετρομελίδη παραβιάζει το δικαίωμά του να υπηρετήσει εναλλακτική πολιτική υπηρεσία που δεν θα αποτελεί δυσμενή διάκριση και δεν θα έχει τιμωρητική διάρκεια. Αν επομένως φυλακιστεί λόγω των κατηγοριών για ανυποταξία, η παγκόσμια οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων θα τον υιοθετήσει ως κρατούμενο συνείδησης και θα ζητήσει την άμεση και χωρίς όρους απελευθέρωσή του.


«Οι αντιρρησίες συνείδησης πρέπει να έχουν το δικαίωμα να υπηρετούν εναλλακτική πολιτική υπηρεσία που δεν θα είναι τιμωρητικής φύσεως ή διάρκειας. Εντούτοις, η εναλλακτική πολιτική υπηρεσία στην Ελλάδα, τόσο στον νόμο όσο και στην πράξη, εξακολουθεί να είναι τιμωρητικής φύσεως και να μεροληπτεί εις βάρος των αντιρρησιών συνείδησης», δήλωσε η Διεθνής Αμνηστία.


Η Διεθνής Αμνηστία ζητά από τις ελληνικές αρχές να παύσουν τις ποινικές διώξεις εναντίον όλων των αντιρρησιών συνείδησης και να καθιερώσουν επειγόντως μια εναλλακτική πολιτική υπηρεσία σύμφωνη με τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα και τις συστάσεις. Προς αυτή την κατεύθυνση, η οργάνωση ζητά από τις Ελληνικές αρχές να αναθεωρήσουν τον Νόμο 2510/97 ώστε να διασφαλίζεται ότι:

• η εναλλακτική υπηρεσία δεν έχει διάρκεια με χαρακτήρα τιμωρίας και διάκρισης,
   
• υπάγεται εξ' ολοκλήρου σε μη στρατιωτικές αρχές (περιλαμβανομένης και της εξέτασης των αιτήσεων των αντιρρησιών συνείδησης),
   
• οι αντιρρησίες συνείδησης έχουν το δικαίωμα να διεκδικούν αυτήν την ιδιότητα οποιαδήποτε στιγμή, τόσο πριν όσο και μετά την ένταξή τους στις ένοπλες δυνάμεις,
• δεν είναι ποτέ δυνατόν να εκπέσουν από το δικαίωμα να υπηρετούν εναλλακτική πολιτική υπηρεσία, ακόμα και σε καιρό πολέμου,
• δεν εκπίπτουν του δικαιώματος στην εναλλακτική πολιτική υπηρεσία ή στην άοπλη στρατιωτική θητεία όσοι αντιρρησίες συνείδησης πραγματοποιούν συνδικαλιστικές δραστηριότητες ή συμμετέχουν σε απεργία κατά τη διάρκεια της εναλλακτικής τους υπηρεσίας,
• οι αντιρρησίες συνείδησης, για τους οποίους εκκρεμούν διώξεις, θα ανακτήσουν πλήρως τα πολιτικά και ατομικά τους δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένων του δικαιώματος εξόδου από τη χώρα, του δικαιώματος για διαβατήριο και δελτίο ταυτότητας και του δικαιώματος εκλέγειν και εκλέγεσθαι.

Παρόμοιες ανησυχίες έχουν εκφράσει επίσης ο Συνήγορος του Πολίτη και η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου.






Γενικές πληροφορίες

Ο Λάζαρος Πετρομελίδης αναγνωρίστηκε ως αντιρρησίας συνείδησης τον Νοέμβριο του 1998 και κλήθηκε να εκτελέσει 30 μήνες εναλλακτική πολιτική υπηρεσία σε Κέντρο Υγείας στο Κιλκίς, περίπου 550 χλμ. μακριά από το σπίτι του. Σύμφωνα με τις τότε ισχύουσες διατάξεις, η στρατιωτική θητεία για έναν άντρα της ηλικίας του και της οικογενειακής του κατάστασης (παντρεμένος και πατέρας ανήλικου παιδιού) θα διαρκούσε στην πράξη 4 μήνες (δεδομένου του δικαιώματος εξαγοράς των 8 από τους 12 μήνες της θητείας) και θα εκτελούνταν κοντά στον τόπο κατοικίας του. Αρνήθηκε να εκτελέσει την υπηρεσία αυτή, με το σκεπτικό ότι έχει διάρκεια με χαρακτήρα τιμωρίας και διάκρισης και στις 10 Φεβρουαρίου του 1999 του αφαιρέθηκε το δικαίωμα στην αντίρρηση συνείδησης. Ακολούθως αρνήθηκε να καταταγεί για στρατιωτική θητεία στις 26 Ιουλίου του 1999 και στις 3 Ιουλίου 2003. Έως σήμερα έχει φυλακιστεί 3 φορές.


Ο Λάζαρος Πετρομελίδης εξακολουθεί να λαμβάνει τακτικά προσκλήσεις κατάταξης στον στρατό, οπότε διώκεται κάθε φορά εκ νέου για ανυποταξία, λόγω της άρνησής του ως αντιρρησίας συνείδησης να υπηρετήσει στρατιωτική θητεία.


Οι ανησυχίες της Διεθνούς Αμνηστίας περιγράφονται λεπτομερώς στην έκθεση με τίτλο: «Ελλάδα: Να είσαι στον στρατό ή να επιλέγεις να μην είσαι: ο συνεχιζόμενος διωγμός των αντιρρησιών συνείδησης» (Ιούνιος 2003, AI Index: EUR 25/003/2003), διαθέσιμη στη διεύθυνση http://web.amnesty.org/library/index/engeur250032003.




Για περισσότερες πληροφορίες και συνεντεύξεις:

Γεράσιμος Κουβαράς, Διευθυντής Ελληνικού Τμήματος Διεθνούς Αμνηστίας, τηλ. 210-3600087

Κωστής Παπαϊωάννου, εκπρόσωπος Ελληνικού Τμήματος Διεθνούς Αμνηστίας, τηλ. 6972-727577

Νίκος Μαστρακούλης, υπεύθυνος προβολής Ελλ. Τμήματος Διεθνούς Αμνηστίας, τηλ. 6932-069477

 Πηγή: athens.indymedia αναδημοσίευση από Διεθνή Αμνηστία

15η Μαΐου: Παγκόσμια Ημέρα για την Αντίρρηση Συνείδησης Η Ελλάδα χάνει ξανά την ευκαιρία να γιορτάσει

Αθήνα, 14 Μαΐου 2004

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Έξι χρόνια μετά την έναρξη ισχύος του Νόμου 2510/97, που για πρώτη φορά πρόσφερε τη δυνατότητα εκπλήρωσης εναλλακτικής κοινωνικής πολιτικής υπηρεσίας στην Ελλάδα, και παρόλες τις επανειλημμένες διακηρύξεις των αρχών που υπόσχονταν τη βελτίωσή του, η Διεθνής Αμνηστία θεωρεί ότι η εναλλακτική πολιτική υπηρεσία, τόσο στον νόμο όσο και στην πράξη, εξακολουθεί να είναι τιμωρητικής φύσης και να μεροληπτεί σε βάρος των αντιρρησιών συνείδησης. Η διεθνής οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων ζητά την αναμόρφωση του θεσμού στη βάση των διεθνών προτύπων, καθώς και τον τερματισμό των διώξεων εναντίον των αντιρρησιών συνείδησης.

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα για την Αντίρρηση Συνείδησης, η Διεθνής Αμνηστία εκφράζει την έντονη ανησυχία της σχετικά με τις εισηγήσεις της Ειδικής Επιτροπής που εξετάζει τη συνδρομή των προϋποθέσεων αναγνώρισης των ενδιαφερομένων ως αντιρρησιών συνείδησης. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή αυτή έχει γνωμοδοτήσει συλλήβδην αρνητικά για τις αιτήσεις ιδεολογικών αντιρρησιών συνείδησης, όπως στην περίπτωση του Δημήτρη Δήμα, ο οποίος στη συνέχεια, στις 30 Δεκεμβρίου 2002, δικαιώθηκε από το Συμβούλιο της Επικρατείας, όπου προσέφυγε κατά της απορριπτικής απόφασης για την αίτησή του να αναγνωριστεί ως αντιρρησίας συνείδησης.

Η Διεθνής Αμνηστία ζητά την επανεξέταση της εν γένει λειτουργίας της Ειδικής Επιτροπής. Ζητά επίσης μια εναλλακτική πολιτική υπηρεσία καθαρά πολιτικής φύσης, εντελώς εκτός της αρμοδιότητας του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, συμπεριλαμβανομένης της εξέτασης των αιτήσεων των ενδιαφερομένων για αναγνώρισή τους ως αντιρρησιών συνείδησης. Σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα και τις συστάσεις, ο θεσμός της εναλλακτικής υπηρεσίας στο σύνολό του πρέπει να έχει καθαρά πολιτικό χαρακτήρα, επομένως, αν προβλέπεται επιτροπή για την εξέταση των αιτήσεων, δεν θα πρέπει να έχει κανέναν στρατιωτικό μεταξύ των μελών της, ούτε να εισηγείται σε στρατιωτικές αρχές.

Η Διεθνής Αμνηστία έχει επανειλημμένα εκφράσει την ανησυχία της για το ότι ο Νόμος 2510/97 δεν παρέχει εγγυήσεις στην περίπτωση αυθαίρετων ή υποκειμενικών γνωμοδοτήσεων της Επιτροπής. Στην περίπτωση του Δημήτρη Δήμα η Επιτροπή γνωμοδότησε αρνητικά και η αίτησή του για εναλλακτική υπηρεσία απορρίφθηκε πράγματι από τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας στις 10 Αυγούστου 2001, επειδή ο αιτών «δεν προέβαλε ότι ασπάζεται γνωστό φιλοσοφικό δόγμα (θρησκευτικό, πολιτικό, ηθικό ή γενικότερα ιδεολογικό) που εναντιώνεται στην στράτευση, ούτε ανήγαγε πειστικά τις απόψεις του σε γενική αντίληψη περί ζωής, ούτε παρουσίασε δράση και εν γένει στάση ζωής χαρακτηριστικά αντίστοιχη με ιδεολογικές πεποιθήσεις που τον εμποδίζουν να εκπληρώσει τις στρατιωτικές του υποχρεώσεις».

Σε μια άλλη πρόσφατη περίπτωση, ο αντιρρησίας συνείδησης Κυριάκος Καπίδης δήλωσε αντίρρηση συνείδησης για ιδεολογικούς λόγους. Η αίτησή του να εκπληρώσει εναλλακτική πολιτική υπηρεσία απορρίφθηκε ομοίως στις 5 Απριλίου 2004 επειδή ο αιτών «δεν ανήγαγε πειστικά τις απόψεις του για τις οποίες εναντιώνεται στην στράτευση σε γενική αντίληψη περί ζωής, ούτε παρουσίασε δράση και εν γένει στάση ζωής χαρακτηριστικά αντίστοιχη με ιδεολογικές πεποιθήσεις που τον εμποδίζουν να εκπληρώσει τις στρατιωτικές του υποχρεώσεις».

Γενικές πληροφορίες

Οι ανησυχίες της Διεθνούς Αμνηστίας περιγράφονται λεπτομερώς στην έκθεση με τίτλο: «Ελλάδα: Να είσαι στον στρατό ή να επιλέγεις να μην είσαι: ο συνεχιζόμενος διωγμός των αντιρρησιών συνείδησης» (Ιούνιος 2003, AI Index: EUR 25/003/2003).

Συνοπτικά, η οργάνωση ζητά από τις Ελληνικές αρχές να αναθεωρήσουν συγκεκριμένες διατάξεις του Νόμου 2510/97 ώστε να διασφαλίζεται ότι:

• η εναλλακτική υπηρεσία δεν έχει διάρκεια με χαρακτήρα τιμωρίας και διάκρισης,
• υπάγεται εξ' ολοκλήρου σε μη στρατιωτικές αρχές (περιλαμβανομένης και της εξέτασης των αιτήσεων των αντιρρησιών συνείδησης),
• οι αντιρρησίες συνείδησης έχουν το δικαίωμα να διεκδικούν αυτήν την ιδιότητα οποιαδήποτε στιγμή, τόσο πριν όσο και μετά την ένταξή τους στις ένοπλες δυνάμεις,
• δεν μπορούν ποτέ να εκπέσουν από το δικαίωμα να υπηρετούν εναλλακτική πολιτική υπηρεσία, ακόμα και σε καιρό πολέμου,
• δεν εκπίπτουν του δικαιώματος στην εναλλακτική πολιτική υπηρεσία ή στην άοπλη στρατιωτική θητεία όσοι αντιρρησίες συνείδησης πραγματοποιούν συνδικαλιστικές δραστηριότητες ή συμμετέχουν σε απεργία κατά τη διάρκεια της εναλλακτικής τους υπηρεσίας,
• οι αντιρρησίες συνείδησης, για τους οποίους εκκρεμούν διώξεις, θα ανακτήσουν πλήρως τα πολιτικά και ατομικά τους δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένων του δικαιώματος εξόδου από τη χώρα, του δικαιώματος για διαβατήριο και ταυτότητα, και του δικαιώματος εκλέγειν και εκλέγεσθαι.

Παρόμοιες ανησυχίες έχουν εκφράσει επίσης ο Συνήγορος του Πολίτη και η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου.

Το πλήρες κείμενο της έκθεσης «Ελλάδα: Να είσαι στον στρατό ή να επιλέγεις να μην είσαι: ο συνεχιζόμενος διωγμός των αντιρρησιών συνείδησης», είναι διαθέσιμο στα αγγλικά στην ηλεκτρονική διεύθυνση http://web.amnesty.org/library/index/engeur250032003.


Πηγή: Greek Human Rights List αναδημοσίευση από Διεθνή Αμνηστία